Goart.club’ün “Sürdürülebilir Gelenek Sanatla Gelecek” köşesindeki gönüllü sohbetlerimde buluştuğum konuklarımla işaret ettiğimiz gibi; geleneksel sanat; geçmişin izlerini geleceğe taşımakta… Onun izlerini sürerken, kimi zaman bir motif, kimi zaman bir heykel bize kültürümüzün derinlikleri ile ilgili çok önemli ipuçlarını farketmemizi sağlıyor. Bugün bu olguya bir başka örnek sohbet konuğumuz var…
Keçi heykelcikleriyle tanınan sanatçı Rabia Tokat ile buluştuk.
Hem doğanın hem de kültürün sürdürülebilirliğini sanatla harmanlayan Rabia Tokat, eserlerinde hangi hikâyeleri anlatıyor?
*Rabia Hanım, keçi figürü, Anadolu kültüründe bereket ve dayanıklılıkla özdeşleşir ya; ve keçi heykelcikleri neredeyse sizin imzanız haline geldi. Bu yolculuk nasıl başladı? Keçiyi seçmenizin özel bir anlamı var mı, bu sembolü eserlerinizde nasıl yorumluyorsunuz?
Keçiler çok güçlü ve özgür ruhlu hayvanlardır. Doğa ile bütünleşmeleri tüm zorlukları aşamaları bana ilham verdi. Aslında sanatçılar da keçiler gibi özgür ruhlu olmayı seviyoruz. Geçmişten gelen arkeolojik kazılar sonucunda gördüğüm kadarı ile en çok resmedilmiş ve heykeli yapılmış hayvanlar arasında keçi de yer almaktadır. Arkeoloji merakım ve restoratör olmamdan dolayı bu yönleriyle keçiler daha çok ilgimi çekti.
*Geleneksel motifleri sanatınıza yansıtmanız çok özel…geleneksel sanatla bağınız nasıl kuruldu?
Geçmişten günümüze gelen ve hepimizin hayatında yer alan motifler vardır. Anadolu’nun basma ve pazen desenleri bana hep büyülü gelmiştir. Anadolu desenlerini kullanırken doğallığa önem vererek tempera tekniği kullanarak stilize ettim.
*“Sürdürülebilir sanat” kavramı sizin için ne ifade ediyor?
Geçmişi harmanlayıp günümüzü özetleyip geleceğe dair bir şeyler üretmeye çalışmak. Bunun için doğaya saygılı, organik ve geri dönüştürülebilir malzeme kullanımını destekliyorum. Eserlerimi de bu şekilde yaratıyorum.
*Çalışmalarınızda gelenek ve “bugün” hatta;“moderni çok dengeli yansıtıyorsunuz izleyenlerinize; sanatın sürdürülebilirlik bilincini artırmada bir gücü var mı?
Tasarımlarımda kullanmış olduğum bütün malzemeler sürdürülebilir bilinci ile seçiliyor. Çalıştaylarımı deneyimleyen herkese bu konuda da bilgilendirme yapıyorum.
*Bire bir “yerel kültürün yansıtılmasını” işaret etmiyorsunuz ama bir açıdan da, çalışmalarınız çağrıştırdığı için; sormak istiyorum, yerel kültürün korunması için sanatçılara düşen sorumluluklar neler?
Ulusların var olabilirliğini sürdürmesi için kültürel mirasın korunmasından yanayım. Bu nedenle sanatçılara bu konuda çok iş düşüyor bence. Ben de elimden geldiğince katkı sağlamak için çabalıyorum.
*Önümüzdeki dönemde hangi projeler üzerinde çalışıyorsunuz?
2025 in devamı niteliğinde gezen keçi koleksiyonu 2026 da yurtdışına açılıyor .yeni yılın ilk çeyreğinde pop art keçiler koleksiyonu geliyor. 2026 yarısında da restoratör yanımla ilgili sürpriz çalışmalarımı göreceksiniz. Heykel alanında birçok İtalyan sanatçıdan ilham alıyorum. Özellikle Gé Pellini’nin eserleri beni etkisi altında bırakıyor
*Sanatın dijital ortamlara taşındığı bir dönemde elle tutabildiğimiz, hissedebildiğimiz eserlerinizle ilgili ve bu alanda dijital bir dönüşüm planınız var mı? Yoksa nasıl olabilir?
Dijital sanat ile ilgili çalışmalarım devam ediyor yine keçiler ile ilgili bir çalışma olacak. Bu alanda Refik Anadolu’nun çalışmalarından ilham alıyorum.
*Her gönüllü sohbetimizdeki aynı soruyu size de yöneltmek isterim; Antalya’daki sanat ortamı ile ilgili görüşlerinizi alabilir miyim?
Kısa süre önce İstanbul’dan geldiğim için Antalya sanatçıları ile çok istişarede bulunamadım. Ancak İstanbul ile kıyaslandığında çok eksiğimiz olduğunu görebiliyorum. Kısaca açıklarsak, Antalya’nin daha çok galeriye ihtiyacı var. Sanatçı birliği oluşturularak çalıştaylar ve sergiler düzenlenmeli. Bir turizm şehri olmamıza rağmen turizm sektörü ile iş birliğine girilmemiş bu sağlanabilir.
Rabia Hanım, bu keyifli sohbet için çok teşekkürler, size başarılar diliyorum… sevgili, el emeği, göz nuru keçilerin temsil ettikleri değerler ve misyonlarını ulusal/uluslararası sürdürmelerini takipte kalacağız…Yolunuz, yolları açık olsun!
Rabia Tokat’ın keçi heykelcikleri, sadece bir sanat eseri değil; doğaya, kültüre ve geleceğe dair bir manifesto… Gelenekten beslenen ama geleceğe umutla bakan bu eserler, bize şunu tekrar hatırlatıyor:
Sanat, sürdürülebilir bir dünya için en güçlü dillerden biri.
Sizce sanat, yarının dünyasında nasıl bir iz bırakmalı?
Rabia Tokat Kimdir?
1977 Konya-Ereğli’de doğdu. Dumlupınar Üniversitesi İşletme Fakültesi’nden mezun oldu. Daha sonra, Anadolu Üniversitesi Kamu Yönetimi Bölümünde okudu. Rahatsızlığı nedeniyle 2003 yılında Antalya’ya taşındı. Tedavi sürecinin yaklaşık 2 yıllık bölümünü Ankara’da Gata Rehabilitasyon merkezinde geçirdi. Bu süreç boyunca resim dersleri aldı. Tedavinin bitmesi ile tekrar Antalya’ya dönen sanatçı tasarım ve stilistlik dersleri almaya başladı ve kendi tasarım atölyesini kurdu. Atölyesinde resim, rölyef ve stilistlik üzerine çalışmalarının yanı sıra teknik resim, seramik ve heykel üzerine dersler aldı. Öğrenmenin ve üretimin sınırı olmadığını düşünen Rabia TOKAT, 2021 yazında Rusya’nın St.Petersburg şehrinde restorasyon ve konversiyon, 2023 yazında İtalya’nın Floransa şehrinde restorasyon eğitimleri almıştır.
Aldığı Ödüller:
2016 Girişimcilikte Önce Kadın Projesi yarışmasında Jüri Özel Ödülü
01-06 Temmuz 2019 Marmara Üniversitesi “İkona Yapım Teknikleri Restorasyon ve Konservasyon Yöntemleri”
02-07 Eylül 2019 Marmara Üniversitesi “İkona Eser Restorasyon ve Konservasyon Uygulamaları Rötuş”
2021 Ağustos-Eylül Dönemi Etnografya Müzesi St.Petersburg Russia:
“Metal Restorasyonu ve Konservasyonu”
“Kağıt Restorasyonu ve Konservasyonu”
“Deri Restorasyonu ve Konservasyonu”
“Tablo Restorasyonu ve Konservasyonu”
“Tekstil Restorasyonu ve Konservasyonu”
“Kemik Restorasyonu ve Konservasyonu”
“Seramik/Heykel Restorasyon ve Konservasyonu”
2023 Haziran Temmuz Dönemi Palazzo Spinelli Per L’arte E Il Restauro Florence Italy:
“Kağıt Restorasyonu ve Konservasyonu”
“Deri Restorasyonu ve Konservasyonu”
“Tablo Restorasyonu ve Konservasyonu”
“Seramik/Heykel Restorasyon ve Konservasyonu”
Katıldığı Sergiler :
2007 Antalya Aydın KANZA Sergi Salonu “Karma Resim Sergisi”
2008 Antalya Konyaaltı Belediyesi Sergi Salonu “Karma Resim Sergisi”
2008 Antalya Gelir İdaresi Sergi Salonu “Karma Resim Sergisi”
2013 Kadıköy Halk Eğitim Merkezi Sergi Salonu “Karma Sergi”
2014 Lütfi Kırdar Fuar ve Kongre Merkezi “İç Mimari, Dekorasyon ve Sanat Fuarı”
2014 Niş Art Gallery “Çizgi ve Rengin Dinamizmi” (Seramik)
2014 Kadıköy Halk Eğitim Merkezi Sergi Salonu “Karma Sergi”
2014 Niş Art Gallery “Dostlar Sergide Görsün”
2014 Kadıköy Halk Eğitim Merkezi Sergi Alanı “Seramik Sergisi”
2015 Hilton İstanbul Kozyatağı Kongre Merkezi “Girişimcilikte Önce Kadın Projesi”
2015 Moda Deniz Kulübü Sanat Galerisi “Karma Sergi” (Seramik)
2015 Moda Deniz Kulübü Sanat Galerisi Kişisel Sergi (Bir Tuval Bir Çamur)
2016 E- sanat Galerisi Mutlu Yıllar Karma Sergisi (Seramik)
2016 Çırağan Sarayı Girişimcilikte Önce Kadın Projesi (Seramik)
2016 Moda Saklı Köşk Kişisel Sergi
2016 Sinan Bey-2 Yatı Bebek (Boğazın En Güzel Kadını Sergisi)
2024 Antalya Arkeoloji Müzesi Kişisel Sergi
2024 Suna&İnan Kıraç Kaleiçi Müzesi Kişisel Sergi
2025 Suna&İnan Kıraç Kaleiçi Müzesi Kişisel Sergi
Sanatçı 2017 yılında Kadıköy’de açtığı atölyesinde çalışmalarına başlamış ve 2021 yılı sonuna kadar devam etmiştir. Atölye hem eğitim hem de sanat galerisi olarak kullanılmıştır.
Sanatçı 2017 yılında Dünya Çalışma Örgütü’nün (ILO) “İlham Veren Kadınlar Kataloğunda” ve 2021 yılında GAIN dijital platformunda yayınlanan “Ben de Varım” belgeselinde yer almıştır.
2024 yılında çekimi tamamlanan “Denge” belgeselinde konuk sanatçı olarak yer almış, belgesel yurtiçinde çeşitli film festivallerinde gösterilmiştir.
Şu an Antalya’da yaşamakta olan sanatçı kişisel sergilerinin yanı sıra İzmir, Adana, Mersin, Antalya ve Ankara’da düzenlenen sanat fuarlarına katılmakta ve restorasyon, heykel, seramik çalışmalarına atölyesinde devam etmektedir.
Rabia Tokat’ın keçi heykelcikleri, yalnızca bir sanat eseri değil; doğaya, kültüre ve geleceğe dair güçlü bir manifesto… Gelenekten beslenen, geleceğe umutla bakan bu eserler, bize sanatın sürdürülebilir bir dünya için ne kadar etkili bir dil olduğunu hatırlatıyor.
1
Rabia Tokat İletişim:
Rabia Tokat Instagram: https://www.instagram.com/rabiatokat_?utm_source=qr&igsh=MWZyNjA5MmVjeW9oMA==
Art Sequoia Instagram: https://www.instagram.com/art.sequoia?utm_source=qr&igsh=dWw4Z3RsNjdsaWRt
Rabia Tokat Çalışmaları;
Goat Moods, 1300 C° pişirin temporal tekniği boyama ve yaprak altın uygulama, 34cm yükseklik *35cm çap
Golden Goat, 1100C° pişirim karışık teknik, 24*12 cm. Kutu ebatı 30*20*33cm
Antik Keçi, elle şekillendirme, 1150 derece pişirim, artistik sır, ebat 23*22cm
Çoban Keçi, 1300 C° pişirim, elle şekillendirme, karışık teknik, ebat 45*35 cm
